مقاله درباره استان اصفهان، شهرک صنعتی، شهر اصفهان
دی 5, 1397 Comments..0

1983). اندازه و ترکیب جمعیت میکروبی نیز به نوبهی خود تحت تاًثیر این عوامل قرار میگیرد. برای مثال در غبارها و خاکهایی با pHپایین، قارچها بر باکتریها غلبه دارند و بنابراین کنترل تجزیه میکروبی برای آنتراسن، بنزو(a) پایرن و فنانترین به خوبی شناخته شده است ولی برای ترکیبات دیگر PAH ناشناخته میباشد(Sims RC et al., 1983).

1-11- ضرورت انجام پژوهش

در دهههای اخیر با پیشرفتهای صنعتی، افزایش وسایل نقلیه، افزایش شهرنشینی و بهبود کیفیت زندگی مردم در تمام کشورها بهویژه کشورهای درحالتوسعه، غلظت آلایندهها افزایش چشمگیری داشته است(Weiand Yang, 2010).از جمله این آلایندهها به ویژه در محیطهای شهری و صنعتی، فلزات سنگین و ترکیبات آروماتیک چند حلقهای میباشد.
انباشت فلزات سنگین در محیطهای مختلف میتواند باعث کاهش کیفیت محیطزیست و اثر بر روی تندرستی انسانها به ویژه کودکان به علت تحمل کم آنها در برابر این ترکیبات و نیز بلع ناخواسته و غیرعمدی غبار یا خاک از مسیر دست به دهان، شود(Ljung et al., 2005; Acosta et al., 2009).
ترکیبات PAHنیز به دلیل قابلیت انباشت، ایجاد انواع بیماریها، سرطانزایی، جهشزایی( Fabbri et al., 2003; Sharma et al., 2007) و پایداری آنها در برابر تجزیه(Bi et al., 2006; Christoffridis and Stamatis, 2009; Wei and Yang, 2010)بسیار بااهمیت و قابلتأمل می باشند.
پایش زیستمحیطی مناطق شهری و شناسایی منابع آلاینده طبیعی و انسانزاد نقش بسیار مهمی در کمینه کردن خطرات زیست محیطی دارد و از این راه می توان آسیبهای وارد شده به ساکنان منطقه را تا حدی کاهش داد. با تکیه بر آنچه که در بالا گفته شد، ضرورت انجام این پژوهش مشخص، و امید است این پژوهش در شناسایی منابع آلاینده و چگونگی راهیابی فلزات سنگین و ترکیبات آروماتیک چند حلقهای به بدن انسان موثر باشد.

1-12- مروری بر تحقیقات پیشین

مطالعات زیادی در مورد آلودگیهای آلی از جمله ترکیبات آروماتیک چند حلقهای و نیز فلزات سنگین در غبار خیابان شهرهای مختلف جهان انجام شده است که از این میان میتوان به پژوهشهای انجام شده توسط ونگ و همکاران(Wang et al., 2011)، که ترکیبات آروماتیک چند حلقهای را در غبار خیابان یکی از شهرهای چین به نام گوانجو اندازهگیری کرد و نیز پژوهش انگلرو و همکاران(Angelro et al.,2011) مبنی بر ارزیابی و تشخیص منابعPAHها در روانابهای شهری برزیل اشاره کرد. تعیین خصوصیات سمناکی و تعیین منشاPAHها در غبار خیابان شهر آلسان در کشور کره که توسط ترنگ و همکاران(Trang et al., 2008) و همچنین تعیین خصوصیات PAH در غبارخیابان نواحی مرکزی شانگهای در چین نمونههایی دیگر از این گونه پژوهشها میباشد.
مطالعات گستردهای توسط شای و همکاران(Shaie et al., 2010) مبنی بر ارزیابی خطر فلزات بالقوه سمناک در غبارخیابان در محیطهای شهری و بین شهری در برخی مناطق چین انجام شده است، تعیین غلظت عناصری مانند مس، سرب، روی، نیکل، کادمیم و منگنز در غبار خیابان در شهر سام سون(samsum) بوسیله کابادایی(Kabadaie et al.,2009) نمونه دیگری از این گونه پژوهشهاست.
هالک و همکاران(Halek et al., 2007) غلظت ترکیبات PAH را در هوای شهر تهران بررسی و ضریب سمناکی را برای تمام ترکیبات سرطانزای PAHمحاسبه نمودند.
در تمام پژوهشهای انجام شده در این زمینه به احتراق سوختهای فسیلی، مواد گسیل شده از اگزوز اتومبیلها، احتراق بنزین در موتور اتومبیلها، سایش قطعات مختلف ماشین، حجم انبوه وسایل نقلیه و ترافیک سنگین محیطهای شهری به عنوان مهمترین منشأ برای فلزات سنگین و نیز ترکیبات آروماتیک چند حلقهای در غبار خیابان اشاره شده است.

فصل دوم

زمین شناسی منطقه

2-1-جغرافیای منطقه مورد مطالعه

منطقه مورد مطالعه(شعاع 50 کیلومتری شهر اصفهان) با مساحتی حدود 7850 کیلومتر مربع بین 51 درجه و 8 دقیقه تا 52 درجه و 12 دقیقه طول شرقی و 32 درجه و 11 دقیقه تا 33 درجه و 6 دقیقه عرض شمالی قرار گرفته است. این منطقه بخشهایی از 10 شهرستان استان اصفهان شامل فلاورجان، خمینی شهر، نجف آباد، مبارکه، اصفهان، لنجان، بخش کوچکی از شمال شهرضا، بخش کوچکی از شرق تیران و کرون، بخش جنوبی برخوار، شاهین شهر، و میمه را دربر میگیرد(شکل2-1). بیشتر منطقه را آبرفتهای زاینده‌رود تشکیل می‌دهد که با شیبی ملایم از جنوب غرب به سمت جنوب شرق کشیده شده و به باتلاق گاوخونی منتهی می‌شود. منطقه از شمال به دشت موته، از غرب به نواحی کوهستانی، از شمال شرق به ناحیه کوهستانی اردستان و از شرق به بیابان اردستان محدود می‌شود. از نظر آب و هوایی بخشهای شمالی، شرقی و مرکزی منطقه دارای اقلیم گرم و خشک بیابانی، بخشهای غربی دارای اقلیم نیمه مرطوب و بخشهای جنوبی دارای اقلیم سرد و نیمه خشک است(سالنامه آماری استان اصفهان، 1387).

مطلب مشابه :  کارکردها و اهداف، فلسفه اخلاق، حوزه آموزش

شکل 2-1 نقشه محدوده شهرستانهای مهم واقع در شعاع 50 کیلومتری شهر اصفهان.

2-2- هواشناسی منطقه

دما، بارش، سرعت و جهت باد از مهمترین عواملی هستند که شناسایی و اندازه‌گیری آنها در بررسی ویژگیهای هواشناختی هر منطقه ضروری است. منطقه مورد مطالعه از نظر اقلیمی در محدوده بیابانی کمباران با زمستانهای سرد و تابستانهای گرم و خشک قرار دارد(اداره هواشناسی استان اصفهان، 1388). تنها بخشهای غربی محدوده(بخشهای شرقی شهرستان تیران و کرون) دارای اقلیم نیمه مرطوب است. اندازه‌گیری متوسط دمای ماهانه سال 1388 در ایستگاه‌های سینوپتیک هواشناسی اصفهان، شرق اصفهان(ف
رودگاه)، کبوترآباد، نجفآباد، زرینشهر، مبارکه و مورچه خورت (جدول 2-1) نشان می‌دهد که بیشینه دما در تیرماه و کمینه دما در دی ماه رخ میدهد. بیشینه بارش در سال 1388 مربوط به ماههای آبان، آذر، بهمن و اسفند است که بین 36 میلیمتر در آبان تا بیبارشی از خرداد تا مهر متغیر است. میانگین سرعت باد در منطقه، بین 27 متر بر ثانیه در فروردین تا 6 متر بر ثانیه در مرداد تغییر میکند. جهت غالب باد نیز در محدوده مورد مطالعه از غرب به شرق است.

جدول 2-1ویژگی ایستگاه‌های هواشناسی در منطقه مورد مطالعه(اداره هواشناسی استان اصفهان، 1387).
ایستگاه
شهرستان
نوع ایستگاه
سال تأسیس
ارتفاع از سطح دریا
اصفهان
اصفهان
سینوپتیک
1330
1550
اصفهان(فرودگاه شهید بهشتی شرق)
اصفهان
سینوپتیک
1355
1543
زرین شهر
لنجان
سینوپتیک
1383
1680
کبوترآباد
اصفهان
سینوپتیک
1364
1545
مبارکه
مبارکه
سینوپتیک
1386
1690
مورچه خورت
شاهین شهر
سینوپتیک
1378
1673
نجف آباد
نجف آباد
سینوپتیک
1379
1641
پالایشگاه اصفهان
اصفهان
اقلیم شناسی
1362
1673
رودشت
اصفهان
اقلیم شناسی
1379
1510
تیران
تیران و کرون
اقلیم شناسی
1385
1860
دهق
نجف آباد
اقلیم شناسی
1382
1960
علویجه
نجف آباد
اقلیم شناسی
1383
1680

شکل2-2 روند تغییرات دما در منطقه مورد مطالعه در سال 1388.

شکل 2-3میانگین بارش ماهانه در منطقه مورد مطالعه در سال 1388.

2-3-صنعت

با توجه به وضعیت جغرافیایی طبیعی و به لحاظ قابلیتها و توانمندیهای بالقوه استان اصفهان، بستر مناسبی برای استقرار واحدهای کوچک و بزرگ صنعتی فراهم شده است و در حال حاضر استان اصفهان به عنوان دومین قطب صنعتی کشور پس از تهران شناخته میشود. از نظر خوشهبندی صنعتی، در استان 25 خوشه صنعتی اصلی وجود دارد که شامل سنگ، فرش دستباف، آجر، نساجی- فرش ماشینی، فلزات قیمتی و سنگهای گرانبها، نساجی- ملحفه بافی، محصولات لبنی، صنایع ریخته‌گری، کاشی و سرامیک، نساجی-کشباف و جوراب بافی، نساجی- حوله بافی، قطعات پلاستیکی تزریقی، قطعات خودرو، گلیم بافی، صنایع لوله و اتصالات پلیاتیلن، گلابگیری، نساجی-گردبافی و دوزندگی، خاتم سازی، برنجکوبی، نساجی- برزنتبافی، صنایع ریخته‌گری، مخملبافی، قلمکاری، منبت و معرقکاری می‌شود. در مجموع 52 شهرک صنعتی در استان اصفهان وجود دارد که در این بین 40 شهرک صنعتی فعال، و 12 شهرک صنعتی نیز غیرفعال هستند. در محدوده مورد مطالعه 17 شهرک صنعتی فعال به نام‌های شهرک صنعتی منتظریه، اشترجان، حسینآباد و محمودآباد، مورچهخورت، دولتآباد، مبارکه، کمشچه، جی، سگزی، جهاد، ده‌سرخ، علویجه، تیران، بزرگ اصفهان، صفه، نجف‌آباد 1 و نجف‌آباد 2 وجود دارد(شرکت شهرکهای صنعتی استان اصفهان، 1388).
علاوه بر شهرکهای صنعتی، 29 صنعت بزرگ و آلاینده از نظر پساب، پسماند و آلودگی هوا در محدوده شعاع 50 کیلومتری شهر اصفهان قرار دارد.

مطلب مشابه :  دانلود پایان نامه درموردرشد جمعیت، تحولات ساختاری، رطوبت نسبی

2-4-منابع آلاینده شهری

از مهمترین منابع آلاینده‌ شهری می‌توان به سوزاندن فراورده‌های نفتی (سوختهای فسیلی) اشاره کرد که در صنایع مختلف برای تولید انرژی استفاده می‌شود و یا به عنوان سوخت در وسایل نقلیه موتوری به منظور حمل و نقل و سایر موارد استفاده می‌شود. بیشترین مصرف فراورده‌های نفتی در منطقه مورد مطالعه به ترتیب شامل نفت کوره با مصرف سالانه حدود 3199 هزار تن، نفت گاز(2448 هزار تن)، بنزین معمولی(1514 هزار تن)، نفت سفید(117 هزار تن)، گاز مایع(90 هزار تن)، سوخت هواپیما(63 هزار متر مکعب)، گوگرد(37 هزار تن)، بنزین سوپر(30 هزار تن) و سایر فراورده‌های نفتی(مجموع 2188 هزار تن) می‌باشد (شرکت ملی پخش فراورده‌های نفتی ایران-منطقه اصفهان، 1387).

2-5-زمین شناسی منطقه

زون ایران مرکزی یکی از بزرگترین و پیچیدهترین واحدهای زمینشناسی ایران زمین است که به شکل مثلثی بزرگ در مرکز ایران واقع شده است. بخش عمده حوضه آبریز گاوخونی با وسعت 41550 کیلومتر مربع تقریباً در بخش مرکزی با کمی تمایل به سمت جنوب غربی این زون واقع شده است. این حوضه آبریز از سمت جنوب و جنوب غرب،بخش هایی از واحدهای زمینشناختی سنندج – سیرجان و زاگرس مرتفع را دربرمیگیرد. در زیر خلاصهای از وضعیت زمینشناسی و تاریخچه تکوین زمینشناختی در این سه واحد که بخشهایی از حوضه آبریز باتلاق گاوخونی را شامل میشوند، ارائه میگردد.

2-5-1-زون ایران مرکزی
زون زمینشناسی ایران مرکزی، قدیمیترین سنگهای دگرگون شده پرکامبرین، تا آتشفشانهای فعال و نیمهفعال امروزی را شامل میشود. درواقع این واحدها را میتوان قدیمیترین پوسته قارهای در ایران دانست، که حوادث زمینشناختی فراوانی به خود دیده است. قدیمیترین سازندهای حوضه آبریز باتلاق گاوخونی در این واحد زمینشناسی شامل شیست، فیلیت، کوارتزیت، مرمر، گنیس، و سنگهای آهکی و آتشفشانی دگرگون شده پرکامبرین است که ضخامت آنها گاهی اوقات به بیش از ده هزار متر میرسد و بیشتر در بخشهای غربی حوضه آبریز(غرب شهرستان نجفآباد) رخنمون دارند. این سنگها در اثر حرکات فاز کوهزایی کاتانگایی(Katangan) بهشدت دگرگون شدهاند، و از پرکامبرین پسین تا تریاس(Teriassic) رسوبات قارهای یا دریایی کمژرفا روی آن را میپوشاند که به پوشش پلاتفرم(Platform) معروف است. رسوبات اردویسین(Ordovician) و سیلورین(Silurian) در بیشتر نقاط حوضه که در واحد زمینشناختی
ایران مرکزی قرار گرفتهاند، با نبود چینه(Hiatus) همراه است. البته در انتهاییترین مرز شمالی حوضه(مرز شمالی مورچهخورت)، رخنمونهایی از ماسهسنگ، دولومیت با سنگهای آتشفشانی به سن سیلورین – دونین زیرین(Lower Devonian) مشاهده میگردد. پیشروی گسترده دریا در دونین بالایی و ادامه آن تا کربونیفر زیرین(LowerCarboniferous) ابتدا رسوبات تخریبی و ماسهسنگی و سپس سنگ آهک و شیلهای مناطق کمعمق دریایی را به جای گذاشته است. با پسروی دریا در کربونیفر بالایی، بین رسوبات پرمین و سنگهای قدیمیتر دگرشیبی به چشم میخورد. به عبارت دیگر پس از یک دوره نبود رسوبگذاری در کربونیفر بالایی، پیشروی دریای پرمین(Permian) آغاز میگردد. دوره پرمین همراه با رسوبگذاری رخسارههای ماسهسنگی، آهکی و شیلی بوده که رخنمون آنها در ارتفاعات شرقی شهرستان شهرضا، ارتفاعات مرز شمالی حوضه در محدوده مورچهخورت و نیز شمال غربی حوضه قابل مشاهده است.
در تریاس زیرین و میانی در نواحی مرکزی و شمال شرقی حوضه رسوباتی از جنس
سنگآهک،

دیدگاهتان را بنویسید

فوکا | Postmag سبز فایل.